Ana sayfa DÜNYA VASİYETE ŞİFRE EKLİYORLAR
DÜNYA - 23 December 2019

VASİYETE ŞİFRE EKLİYORLAR

E-postalarımız, sosyal medya hesaplarımız, video ve fotoğrafları arşivlediğimiz depolama alanları sık kontrol ettiğimiz ve kullandığımız dijital mecralar. Her ne kadar dijital miras dendiğinde akla sosyal medya hesapları gelse de, web siteleri, alan adları, ücretli müzik ve video siteleri, kısacası online ortamda varlığımızı sürdürdüğümüz her mecra, dijital miras kapsamına giriyor. Yapılan bir araştırmaya göre İngiltere’de her 10 kişiden 1’i vasiyetine şifrelerini ekliyor. WhatsApp, Telegram gibi iletişim servisleri, online banka hesapları, malvarlıkları ve ödeme hizmetleri, oyunlar, e-ticaret sitelerindeki kullanıcı hesapları, e-kitaplar, resim düzenleme programları da bunlara dahil. Tabii her geçen gün bir yenisi eklenen uygulamalar ve programlarla dijital mecraların kapsamı da genişleyebiliyor. Sosyal medyayı en çok kullanan ülkelerden olsak da, dijital mirasla ilgili Türk Kanunları’nda henüz yasal bir düzenleme bulunmuyor. Yurtdışında ise örnekleri mevcut.

ERİŞİM İÇİN FACEBOOK’A DAVA

Kavlak Avukatlık Bürosu’ndan Avukat Deniz Mina Küpana, Berlin’de dijital mirasa yönelik görülen bir davada tren kazası sonucu hayatını kaybeden kişinin annesi, kızının Facebook hesabına erişim hakkı elde edebilmek için Facebook’a dava açtığından bahsediyor. Davayı açan anne, söz konusu ölümün intihar mı yoksa cinayet mi olduğunu öğrenebilmek adına Facebook’tan bilgi edinebileceği düşüncesi ile davayı açmış ve Berlin Eyalet Mahkemesi aile lehine karar vermişti. Facebook ise davayı temyize götürmüştü. Almanya Federal Mahkemesi ise nihai olarak varislerin bu hesaplara erişim hakkı olması gerektiğini karara bağlamıştı.

10 KİŞİDEN 1’İ VASİYETİNE ŞİFRE EKLİYOR

Küpana, Goldsmiths Üniversitesi’nin yürüttüğü bir araştırmaya göre, her 10 kişiden biri sanal ortamda etkileşimde bulunmalarını sağlayan şifrelerini vasiyetnamelerine eklemeye başladığını söylüyor: “Dijitalleşen dünyada, artık konuşmaların, yazışmaların, tutulan notların, fotoğrafların dijital ortamda muhafaza edilmesi sebebi ile kişi öldükten sonra da bu bilgilere mirasçıları tarafından ulaşılması gerekmekte olup kişilerin dijital ortamdaki varlıklarını miras bırakabilmesi hususu gündeme geliyor.”

BİRİNCİ DERECE AKRABA HESAP KAPATMA TALEP EDEBİLİYOR

Instagram hesabını vefat eden kullanıcıların yalnızca 1. derecen akrabaları hesap kapatma talebinde bulunabiliyor. Birinci dereceden akraba olduğunun kanıtlanamaması halinde Instagram bu hesap kapatma işlemini kabul etmiyor. Instagram’ın yardım sayfası olan help.Instagram.com üzerinden “Vefat Eden Bir Kişinin Hesabını Instagram’dan Kaldırma Talebi” başlığı ile hesap kaldırma başvurusu yapılabiliyor. Aynı işlem ile ölüm belgesinin de kanıtlandığı bir şekilde Instagram’a hesap kapatma yerine anıtlaştırma için başvuruda bulunabiliyor. Anıtlaştırma işlemi sonrası kişinin hesap bilgileri Instagram tarafından paylaşılmıyor. Sadece kişinin fotoğrafları ve hesabı korunuyor.

Twitter’ da vefat etmiş birinin hesabını kapatmak için aile üyeleri Twitter ile iletişime geçebiliyor. Ama ölen kişinin direk ailesi hesap kapatma işlemi için başvurabilir. Bunun için hesap bilgilendirme amacı, kapatılacak hesabın sahip adı, hesap sahibi adı soyadı, hesap sahibi ile yakınlığı, başvuru yapanın adı soyadı ve açıklama kısmına istenen talebin tam açıklaması yazılması gerekiyor.

Facebook, kullanıcı hesaplarını mahkeme kararı olmadan yasal mirasçılar ile paylaşmamakta ve ölen kişinin yakınlarına ya hesabın kapatılmasını ya da hesabın bir anma sayfasına dönüştürülmesi seçeneklerini sunmaktadır.

Gmail, mirasçıların hesaba erişebilmesi ancak bir mahkeme kararı ile mümkün. Hesabın kapatılması talebi ise ölüm belgesinin ve vekâletnamenin e-posta veya faks yolu ile sunulmak suretiyle yapılıyor. Ölen kişi 18 yaşın altındaysa doğum belgesinin de ek olarak gönderilmesi gerekiyor.

FOTOĞRAF: TWİTTER